Hút hầm cầu như nào để được đúng quy trình là vấn đề nhiều gia đình quan tâm khi bồn cầu bắt đầu thoát chậm, phát ra tiếng ục ục, xuất hiện mùi hôi hoặc nước thải có dấu hiệu trào ngược. Thực tế, hút hầm cầu không đơn giản là đưa ống xuống rồi hút càng nhiều càng tốt. Muốn xử lý hiệu quả cần kiểm tra đúng nguyên nhân, xác định vị trí hầm, lựa chọn điểm tiếp cận phù hợp, sử dụng thiết bị đúng công suất và đặc biệt phải kiểm tra lại hệ thống sau khi hoàn thành. Hiểu được quy trình cũng giúp chủ nhà dễ giám sát việc thi công, hạn chế tình trạng đục phá không cần thiết, báo giá không rõ ràng hoặc xử lý sai nguyên nhân khiến vừa hút xong một thời gian ngắn đã xảy ra sự cố trở lại.
Xem thêm: Cách hút bồn cầu tại nhà đơn giản
Hút hầm cầu là gì?
Hút hầm cầu, còn thường được gọi là rút hầm cầu hoặc hút bể phốt, là quá trình sử dụng xe bồn, máy hút và hệ thống đường ống chuyên dụng để đưa lượng bùn, cặn và chất thải tích tụ trong hầm tự hoại ra bên ngoài.
Sau một thời gian sử dụng, chất rắn không phân hủy hoàn toàn sẽ dần lắng xuống đáy hầm. Đồng thời, một số loại giấy, dầu mỡ, rác khó phân hủy hoặc vật lạ có thể khiến thể tích chứa của hầm giảm nhanh hơn.
Khi lượng bùn tích tụ quá nhiều, khả năng tiếp nhận và xử lý nước thải của hầm giảm xuống. Lúc này có thể xuất hiện các biểu hiện như bồn cầu thoát chậm, mùi hôi kéo dài, tiếng ục ục hoặc thậm chí nước thải trào ngược.
Tuy nhiên, những biểu hiện trên không đồng nghĩa chắc chắn hầm cầu đã đầy. Một đường ống bị nghẹt bởi giấy, tóc, khăn ướt hoặc vật cứng cũng có thể tạo ra triệu chứng tương tự. Vì vậy, bước kiểm tra nguyên nhân trước khi hút là rất quan trọng.
Vì sao hút hầm cầu phải thực hiện đúng quy trình?
Một số người cho rằng chỉ cần gọi xe đến và hút hết chất thải là xong. Cách hiểu này khá đơn giản so với những gì thực tế xảy ra tại công trình.
Nếu xác định sai nguyên nhân, gia đình có thể mất tiền hút hầm nhưng bồn cầu vẫn nghẹt vì vị trí tắc thực tế nằm trong đường ống.
Nếu xác định sai vị trí hầm, việc đục nền có thể làm hư gạch hoặc ảnh hưởng đến các đường ống âm bên dưới.
Nếu sử dụng lực hút hoặc thao tác không phù hợp với hầm cũ, nguy cơ ảnh hưởng đến kết cấu cũng cần được tính đến.
Ngoài ra, nếu chỉ hút phần nước phía trên mà không xử lý lớp bùn lắng phía dưới, thể tích trống của hầm không được khôi phục như mong muốn. Hầm vì thế có thể nhanh xuất hiện tình trạng quá tải trở lại.
Một quy trình hút hầm cầu đúng kỹ thuật vì vậy phải bắt đầu từ khảo sát và kết thúc bằng nghiệm thu, chứ không chỉ có riêng công đoạn hút chất thải.
Trước tiên cần xác định hầm cầu đầy hay bồn cầu bị nghẹt?
Đây là bước rất dễ bị bỏ qua khi xử lý các vấn đề liên quan đến bồn cầu và hệ thống thoát nước.
Nếu chỉ có một bồn cầu thoát chậm trong khi các thiết bị vệ sinh khác vẫn bình thường, nguyên nhân có thể nằm ở đoạn ống gần bồn cầu hoặc có vật cản bên trong.
Ngược lại, nếu nhiều bồn cầu cùng thoát chậm, tình trạng kéo dài, hệ thống thường xuyên phát tiếng ục ục và hầm đã nhiều năm chưa được kiểm tra thì cần nghĩ đến khả năng hầm tự hoại đang quá tải.
Trường hợp nước thải trào lên ở nhiều vị trí cũng cần kiểm tra toàn bộ hệ thống thay vì chỉ xử lý một chiếc bồn cầu.
Điểm quan trọng là không nên nghe một biểu hiện rồi lập tức kết luận phải hút hầm cầu. Đơn vị thi công nên kiểm tra thực tế trước khi đưa ra phương án.
Hút hầm cầu như nào để được đúng quy trình?
Một quy trình hút hầm cầu hợp lý có thể chia thành 7 bước, từ tiếp nhận tình trạng, khảo sát công trình cho đến hút chất thải, kiểm tra và nghiệm thu sau khi hoàn thành.
Bước 1: Tiếp nhận và tìm hiểu tình trạng công trình
Trước khi đưa xe hút tới, kỹ thuật viên nên hỏi một số thông tin cơ bản như công trình là nhà dân, nhà trọ, khách sạn hay cơ sở kinh doanh; hệ thống đang gặp hiện tượng gì; có bao nhiêu bồn cầu bị ảnh hưởng; hầm đã từng hút hay chưa và lần gần nhất là khi nào.
Với nhà nằm trong hẻm, cũng cần biết xe lớn có thể vào được hay phải đậu ngoài đường rồi kéo đường ống vào bên trong.
Những thông tin này giúp lựa chọn loại xe, chiều dài đường ống và phương án tiếp cận phù hợp hơn.
Bước 2: Khảo sát và xác định vị trí hầm cầu
Sau khi đến công trình, kỹ thuật viên cần kiểm tra hiện trạng trước khi thi công.
Nếu nhà có bản vẽ hệ thống thoát nước hoặc chủ nhà nhớ vị trí nắp hầm thì việc xử lý tương đối thuận lợi.
Đối với những căn nhà xây lâu năm, nắp hầm có thể đã bị lát gạch hoặc che kín sau nhiều lần sửa chữa. Khi đó cần xác định vị trí cẩn thận trước khi tác động đến nền nhà.
Ngoài vị trí hầm, thợ còn cần kiểm tra đường ống từ bồn cầu xuống hầm, hố ga liên quan và khả năng tiếp cận của đường ống hút.
Mục tiêu của bước khảo sát là xác định đúng nguyên nhân và tìm phương án xử lý ít ảnh hưởng đến công trình nhất.
Bước 3: Xác định phương pháp hút phù hợp
Hiện nay có hai hướng xử lý thường gặp là hút qua điểm tiếp cận sẵn có và tạo điểm tiếp cận mới khi cần thiết.
Nếu hầm có nắp thăm hoặc vị trí thuận lợi, đường ống hút có thể được đưa trực tiếp xuống hầm. Đây là phương án đơn giản và hạn chế tác động đến nền nhà.
Một số công trình cũng có thể tiếp cận hệ thống thông qua vị trí đường ống phù hợp mà không cần đục phá nền.
Tuy nhiên, không phải căn nhà nào cũng có thể áp dụng phương pháp hút hầm cầu không đục phá. Hầm xây theo kiểu cũ, bị lát kín hoàn toàn hoặc không có điểm tiếp cận phù hợp có thể cần mở một vị trí kỹ thuật.
Nếu phải đục, chủ nhà nên được thông báo rõ vị trí, phạm vi tác động và cách hoàn trả trước khi thi công.
Bước 4: Thống nhất khối lượng dự kiến và chi phí
Đây là bước khách hàng không nên bỏ qua trước khi đồng ý cho đơn vị hút hầm cầu tiến hành công việc.
Trước khi khởi động máy hút, hai bên nên thống nhất phương án thực hiện, cách tính chi phí và những trường hợp nào có thể phát sinh.
Giá hút hầm cầu có thể thay đổi tùy dung tích hầm, lượng chất thải thực tế, độ đặc của bùn, khoảng cách từ xe đến điểm hút, chiều dài đường ống và mức độ khó tiếp cận.
Vì vậy, thay vì chỉ hỏi “bao nhiêu tiền một khối?”, khách hàng nên hỏi tổng chi phí dự kiến cho tình trạng công trình của mình và những hạng mục nào đã được bao gồm trong mức giá.
Nếu tính tiền theo khối lượng, việc thống nhất cách xác định khối lượng ngay từ đầu sẽ giúp quá trình nghiệm thu minh bạch hơn.
Bước 5: Đưa đường ống vào hầm và tiến hành hút
Sau khi thống nhất phương án, kỹ thuật viên kết nối đường ống từ xe chuyên dụng tới điểm cần hút.
Các mối nối cần được kiểm tra để hạn chế rò rỉ chất thải trong quá trình vận hành.
Máy hút sau đó được khởi động với mức công suất phù hợp. Trong quá trình hút, vị trí của đầu ống cần được điều chỉnh để tiếp cận những khu vực có nhiều bùn và cặn.
Đối với hầm sử dụng lâu năm, chất thải phía dưới có thể đặc lại thành lớp bùn khá dày. Nếu chỉ hút lớp nước phía trên, lượng cặn phía dưới vẫn còn và dung tích hữu dụng của hầm không được khôi phục đáng kể.
Khi cần thiết, kỹ thuật viên có thể bổ sung lượng nước phù hợp để làm loãng lớp bùn, hỗ trợ phá vỡ những mảng cặn rồi tiếp tục hút.
Đây là một trong những công đoạn ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả của việc hút hầm cầu.
Bước 6: Kiểm tra lại hệ thống sau khi hút
Hút xong chưa có nghĩa là công việc đã hoàn tất.
Kỹ thuật viên cần kiểm tra khả năng thoát nước của bồn cầu và các thiết bị liên quan. Chủ nhà có thể xả thử nước nhiều lần để quan sát tốc độ rút.
Nếu nước vẫn xuống rất chậm, tiếp tục có tiếng ục ục hoặc xảy ra hiện tượng trào ngược thì cần kiểm tra thêm đường ống.
Trong trường hợp đó, nguyên nhân có thể không nằm hoàn toàn ở hầm cầu.
Việc kiểm tra ngay khi đội kỹ thuật còn tại công trình giúp phát hiện vấn đề sớm và tránh tình trạng nhân viên vừa rời đi thì hệ thống lại xuất hiện sự cố.
Bước 7: Vệ sinh, hoàn trả và bàn giao
Đường ống hút cần được thu dọn cẩn thận sau khi hoàn thành.
Nếu quá trình thi công phải mở nắp hoặc tạo điểm tiếp cận trên nền, vị trí này cần được đóng kín và hoàn trả theo nội dung đã thống nhất.
Khu vực nhà vệ sinh và đường di chuyển của ống hút cũng cần được vệ sinh, tránh để chất thải hoặc mùi khó chịu tồn tại sau khi bàn giao.
Sau cùng, khách hàng kiểm tra lại hệ thống, xác nhận khối lượng hoặc nội dung công việc và thanh toán theo thỏa thuận.
Hút hầm cầu có nhất thiết phải đục nền không?
Không phải trường hợp nào hút hầm cầu cũng cần đục nền.
Nếu công trình có nắp kỹ thuật hoặc điểm tiếp cận thích hợp thì có thể hút trực tiếp mà không cần phá nền.
Tuy nhiên, cũng không nên tin rằng mọi công trình đều có thể hút hầm cầu “100% không đục phá”.
Những căn nhà cũ có hầm nằm sâu, bị lát kín, không có nắp kiểm tra hoặc thiết kế đường ống không phù hợp có thể cần tạo một điểm tiếp cận.
Điều quan trọng không phải bằng mọi giá phải tránh đục, mà là chỉ đục khi thực sự cần thiết, xác định đúng vị trí và thông báo rõ cho chủ nhà trước khi thực hiện.
Có nên tự hút hầm cầu tại nhà không?
Các thao tác đơn giản như dùng cây thụt hoặc dây thông có thể hữu ích nếu vấn đề chỉ là nghẹt nhẹ tại bồn cầu.
Nhưng hút hầm tự hoại là công việc khác hoàn toàn.
Hầm chứa chất thải có môi trường thiếu oxy và có thể tích tụ nhiều loại khí sinh ra trong quá trình phân hủy. Chủ nhà không nên tự chui xuống hầm hoặc cúi sát vào miệng hầm để kiểm tra.
Ngoài vấn đề an toàn, gia đình thông thường cũng không có xe bồn, máy hút, hệ thống đường ống kín và thiết bị vận chuyển chất thải phù hợp.
Nếu đã xác định cần hút hầm, phương án hợp lý hơn là thuê đơn vị có thiết bị chuyên dụng và nhân viên có kinh nghiệm xử lý.
Làm sao biết thợ đã hút hầm cầu đúng quy trình?
Không nhất thiết phải là người có chuyên môn mới có thể giám sát quá trình hút hầm cầu.
Điều đầu tiên cần quan sát là thợ có khảo sát trước khi làm hay không. Nếu vừa tới nơi đã lập tức yêu cầu đục nền hoặc khẳng định chắc chắn một khối lượng rất lớn mà chưa kiểm tra, chủ nhà nên hỏi kỹ hơn.
Tiếp theo là phương án xử lý và chi phí phải được thống nhất trước khi máy hoạt động.
Trong quá trình thi công, khu vực làm việc nên được kiểm soát, đường ống không bị rò rỉ và thợ có xử lý phần bùn đặc thay vì chỉ hút lớp nước phía trên.
Sau khi hoàn thành, bồn cầu cần được xả thử. Nước phải thoát ổn định và không xuất hiện những biểu hiện bất thường giống trước khi xử lý.
Cuối cùng, khu vực thi công phải được vệ sinh, nắp hoặc điểm mở hầm được đóng lại an toàn trước khi bàn giao.
Những lỗi thường gặp khiến hút hầm cầu xong vẫn bị nghẹt
Một trường hợp khá phổ biến là gia đình vừa gọi xe hút nhưng sau đó bồn cầu vẫn thoát chậm.
Nguyên nhân đầu tiên có thể là điểm nghẹt nằm trong đường ống chứ không phải do hầm đầy. Hút hầm chỉ giải quyết phần bùn và chất thải trong hầm, không tự động lấy được một vật cứng đang mắc ở đoạn ống phía trước.
Nguyên nhân thứ hai là lớp bùn lắng chưa được xử lý phù hợp nên dung tích hữu dụng của hầm vẫn còn thấp.
Nguyên nhân thứ ba là đường ống bị lắp sai độ dốc, hư hỏng hoặc có điểm võng khiến chất thải tiếp tục tích tụ.
Ngoài ra, việc thường xuyên xả khăn ướt, băng vệ sinh, bao nilon, tóc, thức ăn hoặc lượng lớn dầu mỡ xuống hệ thống cũng làm tăng nguy cơ nghẹt trở lại.
Vì vậy, khi sự cố xuất hiện quá sớm sau lần hút gần nhất, nên kiểm tra nguyên nhân tổng thể thay vì lập tức gọi hút thêm lần nữa.
Bao lâu nên hút hầm cầu một lần?
Không có một chu kỳ duy nhất đúng cho mọi gia đình.
Hai căn nhà có hầm cầu cùng kích thước nhưng một nhà chỉ có ba người sử dụng trong khi nhà kia có tám người thì tốc độ tích tụ bùn sẽ khác nhau đáng kể.
Nhà trọ, nhà hàng, khách sạn hoặc cơ sở kinh doanh có lượng người sử dụng liên tục cũng cần được theo dõi thường xuyên hơn hộ gia đình thông thường.
Chu kỳ hút thực tế phụ thuộc vào dung tích hầm, số người sử dụng, cấu tạo hệ thống, lượng nước thải, thói quen sinh hoạt và loại chất thải thường xuyên đi xuống bồn cầu.
Thay vì chỉ ghi nhớ một con số cố định, chủ nhà nên lưu lại thời điểm hút gần nhất và chú ý đến những thay đổi của hệ thống.
Dấu hiệu nào cho thấy nên kiểm tra hầm cầu?
Nếu bồn cầu trước đây xả rất nhanh nhưng gần đây nước xuống ngày càng chậm, đây là dấu hiệu nên kiểm tra.
Mùi hôi xuất hiện dai dẳng dù nhà vệ sinh đã được vệ sinh sạch cũng không nên bỏ qua.
Tiếng ục ục trong đường ống, nước dâng lên bất thường sau khi xả hoặc nhiều bồn cầu cùng gặp vấn đề là những biểu hiện cần được kiểm tra sớm hơn.
Trường hợp nước thải đã trào ngược ra sàn thì nên hạn chế tiếp tục sử dụng thiết bị ở khu vực bị ảnh hưởng cho đến khi xác định được nguyên nhân.
Kinh nghiệm tránh bị báo giá không rõ ràng khi hút hầm cầu
Khách hàng nên mô tả chính xác loại công trình, vị trí hầm nếu biết và khoảng cách từ nơi xe có thể đậu đến khu vực cần xử lý.
Khi thợ đến, hãy yêu cầu khảo sát trước khi báo giá.
Nếu đơn vị tính tiền theo mét khối, cần hỏi rõ cách xác định khối lượng. Nếu tính trọn gói, cần xác nhận những hạng mục nào nằm trong giá và trường hợp nào được tính là phát sinh.
Không nên chỉ chọn dịch vụ dựa vào mức quảng cáo thấp nhất. Một mức giá rất thấp nhưng không nói rõ khối lượng, phương tiện và phạm vi công việc sẽ rất khó so sánh với một báo giá đã bao gồm toàn bộ chi phí.
Quan trọng nhất là chỉ cho tiến hành sau khi hai bên đã thống nhất phương án và mức giá.
Những thông tin nên cung cấp khi gọi dịch vụ hút hầm cầu
Để đơn vị kỹ thuật chuẩn bị đúng xe và thiết bị, khách hàng nên cho biết nhà mình thuộc loại công trình nào, đang xảy ra biểu hiện gì, có bao nhiêu thiết bị vệ sinh bị ảnh hưởng, hầm đã từng hút chưa và xe bồn có thể tiếp cận gần công trình hay không.
Nếu nhà nằm trong hẻm nhỏ, khách hàng có thể gửi trước hình ảnh lối vào để đội kỹ thuật chủ động phương án.
Việc cung cấp thông tin càng sát thực tế thì khả năng báo giá và điều phương tiện phù hợp ngay từ đầu càng cao.
Quy trình hút hầm cầu tại Vũng Tàu của Đô Thị Xanh Phương Anh
Đối với khách hàng tại Vũng Tàu, Công ty TNHH Môi trường Đô Thị Xanh Phương Anh tiếp nhận tình trạng trước, sau đó tư vấn sơ bộ và khảo sát khi cần thiết.
Kỹ thuật viên kiểm tra nguyên nhân, vị trí hầm, khả năng tiếp cận và lựa chọn phương tiện phù hợp. Phương án thực hiện, khối lượng dự kiến và chi phí được trao đổi với khách hàng trước khi thi công.
Sau khi khách hàng đồng ý, đội kỹ thuật mới tiến hành đưa đường ống vào vị trí hút và vận hành xe chuyên dụng.
Khi hoàn thành, hệ thống được kiểm tra lại khả năng thoát nước, khu vực thi công được vệ sinh và bàn giao cho khách hàng.
Cách thực hiện này giúp hạn chế tình trạng xử lý nhầm nguyên nhân, phát sinh chi phí không rõ ràng hoặc đục nền khi chưa thực sự cần thiết.
Câu hỏi thường gặp về quy trình hút hầm cầu
Hút hầm cầu mất bao lâu?
Thời gian hút hầm cầu không giống nhau ở mọi công trình. Hầm nhỏ, dễ tiếp cận và chất thải không quá đặc thường xử lý thuận lợi hơn hầm lớn nằm sâu trong nhà, cần kéo đường ống xa hoặc có nhiều bùn lắng lâu năm.
Nhà trong hẻm có hút hầm cầu được không?
Thông thường vẫn có thể xử lý. Xe hút có thể đậu ở vị trí phù hợp bên ngoài rồi nối đường ống vào bên trong. Tuy nhiên, khoảng cách thực tế cần được khảo sát để lựa chọn thiết bị và phương án thi công phù hợp.
Bồn cầu nghẹt có cần hút hầm cầu ngay không?
Không nhất thiết. Nếu chỉ một bồn cầu bị nghẹt, đặc biệt sau khi làm rơi vật lạ, cần kiểm tra đường ống trước. Chỉ nên hút hầm khi kết quả khảo sát cho thấy hầm đang quá tải hoặc lượng bùn tích tụ cần được xử lý.
Hút hầm cầu xong vẫn có mùi hôi là do đâu?
Mùi hôi có thể đến từ nhiều vị trí khác ngoài hầm cầu như siphon, đường thông khí, mối nối hoặc đường thoát nước. Nếu mùi vẫn tồn tại sau khi hút, cần kiểm tra các bộ phận này thay vì tiếp tục hút thêm.
Có nên chờ hầm đầy hoàn toàn rồi mới hút?
Không nên đợi tới khi nước thải trào ngược mới xử lý. Khi hệ thống bắt đầu xuất hiện nhiều dấu hiệu bất thường, kiểm tra sớm sẽ giúp chủ nhà chủ động phương án và hạn chế ảnh hưởng đến sinh hoạt.
Hút hầm cầu đúng quy trình cần lưu ý điều gì?
Để việc hút hầm cầu đạt hiệu quả, khách hàng nên ưu tiên kiểm tra đúng nguyên nhân trước khi thi công. Không phải cứ bồn cầu thoát chậm là hầm đã đầy và cũng không phải trường hợp nào cũng cần đục nền.
Bên cạnh đó, nên yêu cầu đơn vị dịch vụ giải thích rõ phương pháp thực hiện, cách tính chi phí, khối lượng dự kiến và những khoản có thể phát sinh.
Sau khi hút, hãy xả thử bồn cầu và kiểm tra lại toàn bộ hệ thống trước khi nghiệm thu. Đây là bước đơn giản nhưng giúp phát hiện nhanh tình trạng nghẹt đường ống hoặc những vấn đề chưa được xử lý triệt để.
